Dom

Parujące okna zimą: skąd się bierze wilgoć na szybach i jak je myć, żeby nie zostawały smugi

Okna parują zimą, bo ciepłe i wilgotne powietrze z wnętrza styka się z zimną szybą i oddaje jej część pary wodnej w postaci kropel. Im więcej wilgoci w domu (gotowanie, kąpiele, suszenie prania) i im słabsza wentylacja, tym więcej wody na szkle. Pomaga częste, krótkie wietrzenie, sprawne nawiewniki i okap. Szyby najlepiej myć w dodatnią temperaturę, nie w pełnym słońcu, zaczynając od ramy i uszczelek, a kończąc na szkle przecieranym suchą mikrofibrą.

Listopadowe poranki wyglądają w wielu domach podobnie: na dole szyby mokry pas, na parapecie kałuża, przy ramie ciemne kropki. Wyjaśniamy, kiedy to tylko kosmetyka, a kiedy sygnał problemu z wilgocią, i jak myć okna zimą bez zacieków.

Dlaczego szyby parują od środka?

Bo szyba jest najzimniejszą powierzchnią w pokoju, a powietrze w domu niesie dużo pary wodnej. Gdy to powietrze ochłodzi się przy szkle, nie jest w stanie utrzymać całej wilgoci i woda się skrapla.

Temperaturę, przy której zaczyna się skraplanie, nazywa się punktem rosy. Zależy on od wilgotności powietrza: im wilgotniej w pokoju, tym wyżej leży punkt rosy i tym łatwiej szyba robi się mokra. Zimą różnica temperatur między wnętrzem a zewnętrzną stroną okna jest największa, dlatego wtedy problem widać najlepiej.

Amerykańska agencja EPA zwraca uwagę, że skroplona woda na oknach może świadczyć o zbyt wysokiej wilgotności w domu i że warto poszukać jej przyczyny (1). Według EPA wilgotność względną w pomieszczeniach dobrze jest utrzymywać poniżej 60%, najlepiej w przedziale 30-50% (2). Sprawdzisz to higrometrem.

Skąd w domu bierze się tyle wilgoci?

Większość wilgoci produkujemy sami: oddychając, gotując, kąpiąc się i susząc pranie. Gdy wentylacja nie nadąża jej usuwać, para osiada na najzimniejszych miejscach, czyli na szybach i w narożnikach ścian.

Murator wymienia jako typowe źródła intensywne gotowanie, gdy okap sobie nie radzi, kąpiele, suszenie prania w mieszkaniu, a także świeże tynki i prace remontowe (3). Do tego dochodzi niesprawna wentylacja, na przykład zatkane lub źle działające kanały wywiewne.

  • Gotowanie bez pokrywek i bez okapu. Garnek z wrzącą wodą przez godzinę oddaje do kuchni sporo pary.
  • Pranie suszone w pokoju. Cała woda z mokrych ubrań trafia do powietrza w domu.
  • Długie gorące prysznice przy otwartych drzwiach łazienki.
  • Szczelne nowe okna bez nawiewników. Stare okna przepuszczały powietrze szczelinami. Po wymianie na szczelne świeże powietrze nie ma którędy wejść, więc wentylacja grawitacyjna słabnie.
  • Zaklejone kratki wentylacyjne. Ktoś je zasłonił, bo „wiało”, a wilgoć przestała mieć ujście.

Kiedy parujące okna to już problem?

Gdy woda stoi na szybie przez większą część dnia, spływa na parapet i pojawia się czarny nalot przy ramach lub w narożnikach. Osobną sprawą jest para między szybami, bo ona oznacza uszkodzone okno, a nie wilgotne powietrze.

Rano kilka kropel na dole szyby, które znikają po godzinie, to zwykle nic groźnego. Gorzej, gdy woda codziennie spływa na parapet, a w miejscu styku szyby z ramą lub na uszczelkach robią się ciemne kropki. EPA zauważa, że pleśń często pojawia się w zimnych narożnikach za meblami, właśnie tam, gdzie skrapla się woda (2). Sprawdź też ścianę za szafą.

Gdzie jest para?Co to zwykle oznaczaCo zrobić
Od strony pokojuZa dużo wilgoci w powietrzu lub słaba wentylacjaWietrzyć, ograniczyć źródła pary, sprawdzić kratki i nawiewniki
Między szybamiRozszczelniony pakiet szybowyWymiana pakietu, przy gwarancji reklamacja
Od zewnątrz, ranoZewnętrzna szyba jest zimna, bo okno dobrze izolujeNic, para znika, gdy szkło się ogrzeje

Para wewnątrz pakietu oznacza, że zespolona szyba straciła szczelność i dużą część izolacyjności. Takiego zacieku nie umyjesz z żadnej strony, a z czasem mogą zostać na szkle trwałe plamy. Pakiet trzeba wymienić (3). Z kolei rosa na zewnętrznej stronie okien trzyszybowych pojawia się głównie jesienią i wiosną, rano, i jest znakiem, że okno dobrze trzyma ciepło (3).

Co zrobić, żeby okna mniej parowały?

Usuwać wilgoć tam, gdzie powstaje, i zapewnić stały dopływ świeżego powietrza. Samo wycieranie szyb rano usuwa skutek, ale nie przyczynę.

  1. Wietrz krótko i często. Zimą lepiej otwierać okna częściej na krócej niż trzymać je długo uchylone, bo tak tracisz mniej ciepła. Murator proponuje wietrzenie dwa do czterech razy dziennie (4).
  2. Otwórz nawiewniki. Jeśli okna je mają, nie zamykaj ich na całą zimę. Pozwalają wpuścić świeże powietrze przy zamkniętym oknie. Przy wymianie okien warto od razu wybrać model z nawiewnikiem (4).
  3. Nie zaklejaj kratek wywiewnych. Zasłanianie ich to częsty błąd, a w domach z kuchenką gazową lub kominkiem także niebezpieczny (4).
  4. Włączaj okap przy gotowaniu i przykrywaj garnki. EPA zaleca okap, który wyprowadza powietrze na zewnątrz, a nie tylko je filtruje i oddaje do kuchni (1).
  5. Susz pranie poza pokojami, jeśli możesz, a po suszeniu w domu przewietrz pomieszczenie. Jeśli masz suszarkę bębnową z wyrzutem powietrza, jej rura powinna wychodzić na zewnątrz (1).
  6. Daj grzejnikowi pracować na szybę. Grzejnik pod oknem poprawia ruch powietrza i ogrzewa szkło (3). Długie, gęste zasłony do podłogi i rząd doniczek na parapecie zatrzymują ciepłe powietrze, więc szyba zostaje zimna i bardziej paruje.
  7. Zamykaj drzwi łazienki i kuchni podczas kąpieli i gotowania.

Jeśli mimo tego woda leje się z szyb, a higrometr pokazuje stale wysoką wilgotność, sprawdź ciąg w kratkach wentylacyjnych. Przy słabym ciągu najlepiej wezwać kominiarza lub fachowca od wentylacji.

Jak myć okna zimą, żeby nie zostawały smugi?

Wybierz dzień z temperaturą powyżej zera i bez ostrego słońca na szybie, umyj najpierw ramę i uszczelki, a szkło na końcu płynem, który szybko odparowuje. Szybę przecieraj suchą mikrofibrą lub zbierz wodę ściągaczką.

Przy mrozie woda na zewnętrznej szybie zamarza, zanim ją zbierzesz, i zostawia matowe ślady. W pełnym słońcu jest odwrotnie: płyn wysycha za szybko i robią się zacieki. Pochmurny dzień z lekkim plusem jest idealny. Od środka możesz myć okna przez całą zimę, byle szyba nie była akurat zaparowana.

  1. Zdejmij wszystko z parapetu i rozłóż ręcznik pod oknem.
  2. Umyj ramę i uszczelki. Ciepła woda z odrobiną łagodnego płynu i miękka ściereczka wystarczą. Przy ramach często siedzi najwięcej brudu i wilgoci, a jeśli zaczniesz od szyby, brudna woda spłynie po czystym szkle.
  3. Osusz uszczelki i dolną część ramy. Woda zostawiona w zakamarkach zimą długo nie schnie.
  4. Dopiero teraz szyba. Bardzo brudne szkło z zewnątrz najpierw przemyj wodą i zbierz ściągaczką, prowadząc ją od góry do dołu i wycierając gumę po każdym pociągnięciu.
  5. Wykończ płynem do szyb i suchą mikrofibrą (szczegóły niżej).

Na zaparowanych szybach od środka często zbiera się tłusty film z kuchni i ślady palców. Sama woda go nie zdejmie, tylko rozmaże. Jeśli brud z kuchni siedzi też na blatach i frontach szafek, zajrzyj do naszego poradnika jak odtłuścić powierzchnie w kuchni.

Do szyb używamy płynu do mycia szyb BioHome z alkoholem. Zawiera alkohol izopropylowy, który szybko odparowuje, i butylglikol, który rozpuszcza ślady palców i tłuste opary kuchenne. Nie ma w nim amoniaku, a pH wynosi około 6. Producent zaleca stosować go na chłodnej szybie, nie w pełnym słońcu: spryskaj szkło z odległości około 20 cm i przetrzyj czystą, suchą mikrofibrą od góry do dołu lub ruchem okrężnym, nie gazetą. Przy mocnym brudzie dokończ drugą suchą ściereczką.

Płynu nie stosuj na ekranach LCD i OLED, na ekranach telefonów i tabletów z powłoką oleofobową, na okularach ani na folii przyciemniającej od wewnątrz szyb samochodowych. Nie jest sklasyfikowany jako niebezpieczny, ale zawiera śladową ilość konserwantu MCI/MI, który może wywołać reakcję alergiczną (EUH208). Trzymaj go z dala od ognia, źródeł ciepła i dzieci, nie wdychaj długo rozpylanej mgiełki i umyj ręce po pracy.

Płyn do mycia szyb BioHome z alkoholem

Płyn do mycia szyb BioHome z alkoholem

Alkohol izopropylowy szybko odparowuje, a butylglikol zdejmuje tłusty film i ślady palców z szyb, luster i stali. Bez amoniaku, pH około 6, do mycia na chłodnej szybie.

Zobacz produkt

Jeśli zastanawiasz się, czym w ogóle różnią się płyny do szyb i na co patrzeć w składzie, opisaliśmy to w artykule jak wybrać płyn do mycia szyb.

Czego unikać przy myciu okien zimą?

Najczęstsze błędy to mycie na mrozie, za dużo płynu i brudne ściereczki. Każdy z nich kończy się smugami.

  • Za dużo płynu. Nadmiar spływa na uszczelki i zostawia zacieki na dole szyby.
  • Ściereczka prana z płynem do płukania. Mikrofibra traci wtedy chłonność i rozmazuje wodę. Pierz ją osobno, bez płukania zmiękczającego.
  • Ostre narzędzia na szkło i uszczelki. Nie skrob szronu ani zaschniętego brudu skrobakiem do szyb samochodowych.
  • Płyny z amoniakiem w małych pomieszczeniach. Ich opary drażnią oczy i drogi oddechowe, co przy zamkniętych zimą oknach jest szczególnie odczuwalne.
  • Mycie zaparowanej szyby. Najpierw przewietrz pokój i zbierz skropliny, dopiero potem myj.

FAQ: parujące okna i mycie szyb zimą

Czy parujące okna oznaczają, że są źle zamontowane?

Zwykle nie. Para od strony pokoju najczęściej wynika z dużej wilgotności i słabej wentylacji. Zimne miejsca na ramie czy przy ościeżu warto jednak pokazać fachowcowi.

Jaka wilgotność w domu jest właściwa zimą?

EPA zaleca utrzymywać ją poniżej 60%, najlepiej w przedziale 30-50% (2). Jeśli higrometr stale pokazuje więcej, okna będą parować.

Co zrobić z parą między szybami?

Nie da się jej usunąć myciem. To znak, że pakiet szybowy stracił szczelność i trzeba go wymienić, a jeśli okno ma gwarancję, zgłosić reklamację.

Czy można myć okna, gdy na dworze jest mróz?

Od środka tak. Z zewnątrz lepiej poczekać na dzień z temperaturą powyżej zera, bo woda zamarza na szkle i zostawia ślady.

Czy pochłaniacz wilgoci rozwiąże problem?

Może pomóc w jednym małym pomieszczeniu, ale nie zastąpi wentylacji. Jeśli w całym domu jest za wilgotno, zacznij od wietrzenia, nawiewników i sprawdzenia kratek wywiewnych.

  1. U.S. Environmental Protection Agency, „Interactive Mold House Tour”, epa.gov
  2. U.S. Environmental Protection Agency, „Mold Course Chapter 2”, epa.gov
  3. Murator, „Dlaczego okna parują od wewnątrz? Dlaczego okna trzyszybowe parują od zewnątrz?”, muratordom.pl
  4. Murator, „Wentylacja w domu zimą. Jak zapewnić skuteczną wymianę powietrza?”, muratordom.pl
Avatar photo

O autorze

EcoBen

Zespół EcoBen Biotech z Paniówek. Produkujemy biopreparaty bakteryjne do szamb, oczyszczalni, rur i ogrodu, a w poradnikach dzielimy się tym, co sprawdza się u naszych klientów: jak dawkować, kiedy stosować i czego unikać.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *